Historiek
Door de eeuwen heen…
De beoefening van Mindfulness is ongeveer 2500 jaar oud. Vanuit India heeft ze in de vorige eeuw de hele wereld veroverd onder de naam ‘vipassana’ .
Vipassana betekent ‘helder zien’. Het betekent dat je leert kijken naar de realiteit zonder emotionele vertroebeling of vrij van maatschappelijke of religieuze conditionering.
De meditatieoefeningen richten zich op de menselijke geest. Daardoor krijgt je inzicht. Dit heet‘inzichtmeditatie’. In dit opzicht is er een belangrijk verschil met de meeste andere vormen van meditatie zoals mantrameditatie en visualisatie die ook sterk verspreid zijn. Deze meditatievormen geven wel ontspanning maar geen dieper inzicht.
De 20 en 21 eeuw
Mindfulness richt zich op het loslaten van de oneindige wereld van gedachten, oordelen, zorgen en plannen en leert contact te maken met de eenvoud van het hier en nu. De drukte en emotionele beroerdheid van onze samenleving verklaart misschien het groeiende succes van Mindfulness in onze Westerse wereld.
Klassiek werd inzichtmeditatie onderwezen in 10 daagse retraites. In 1979 heeft Jon Kabat-Zinn Mindfulness in een eenvoudig 8 weken programma voor de Westerse mens gebracht. Zijn programma ‘Stressreductie door Mindfulness’ was aanvankelijk bedoeld voor mensen met onbehandelbare lichamelijke pijn. Al gauw kwamen er andere toepassingen zoals stresshantering, psychische klachten zoals angst en lichamelijke klachten zoals psoriasis.
Intussen heeft het zich in de rest van de Verenigde staten verspreid en verder naar ruim 15 landen, o.a. Engeland, Duitsland, Nederland en België.
De laatste 5 jaar
Een grote doorbraak van Mindfulness kwam in 2001 toen Zindel Segal en Marc Williams de kernoefeningen uit het standaardprogramma selecteerden en daaraan een aantal cognitieve en gedragsmatige technieken koppelden . Ze noemden het MBCT. Het betekent op ‘Mindfulness gebaseerde cognitieve therapie’, soms wordt het ook “aandachtgerichte cognitieve therapie” genoemd.
MBCT werd in Vlaanderen geïntroduceerd in 2002 door David Dewulf in het UZ Gent, dienst psychiatrie. Intussen heeft MBCT dankzij het internationaal onderzoek zich verder in heel Vlaanderen verspreid. Omwille van kwaliteitsbewaking werd IAM, het ‘Instituut voor Aandacht & Mindfulness ’ opgericht . Hierdoor kan je een kwalitatieve opleiding volgen. Naast therapie en wetenschappelijk onderzoek, werkt I AM, aan de verdere integratie van Mindfulness in de geneeskunde, de psychiatrie en de maatschappij waaronder onderwijs en openbare instellingen.
(bron: Mindfulness, een pad van vrijheid. David Dewulf. Acco)